Thông tin về nhà nông vì nhà nông

Cuộc sống nhà nông | Cuộc sống của những nông dân nuôi gà ra sao? - CSNN 287

Cuộc sống nhà nông | Nuôi gà vốn là phương thức chăn nuôi có truyền thống lâu đời ở hầu hết các làng quê Việt Nam. Nông dân nuôi gà để cải thiện bữa ăn trong gia đình. Cũng có nông dân nuôi gà với hy vọng làm giàu. Cuộc sống xung quanh đàn gà với biết bao buồn vui - trăn trở, có những khi bại khi thành. Những mô hình nuôi gà quy mô lớn đang làm thay đổi cuộc sống của nhiều hộ gia đình. Cuộc sống của những nông dân nuôi gà ra sao?

Cuộc sống nhà nông | Gà Đông Tảo có giá trị kinh tế cao, do đó mà rất nông dân ở các tỉnh thành trong cả nước quyết tâm nuôi giống gà này. Nhưng nuôi nhiều và còn giữ được giống thuần chủng lớn nhất phải kể đến quê hương của giống gà này, xã Đông Tảo, huyện Khoái Châu, tỉnh Hưng Yên.

Đông Tảo bây giờ vẫn là xã thuần nông, nguồn kinh tế chính vẫn là chăn nuôi gà. Những hộ nuôi nhỏ nhất cũng lên đến vài trăm con. Ngoài nuôi gà thịt thì họ còn nuôi gà giống, úm và nuôi gột để bán cho những nông dân muốn phát triển số lượng gà Đông Tảo ở các địa phương khác.

Anh Nguyễn Văn Định: "Được bạn cho 20 con nuôi chết hết, nhưng cũng từ đó mà quyết tâm nuôi bằng được, rồi từ đó đam mê".

Anh Đỗ Quang Đạt: "Con gà nó phải to, chân to, đỏ thế này mới xứng là gà tiến vua chứ"

Chị Nguyễn Thị Chút: "Con gà này trị giá chừng 10 triệu"

Giống gà Đông Tảo thuộc huyện Khoái Châu tỉnh Hưng Yên là một giống gà đặc hữu, quý hiếm và chỉ có ở Việt Nam. Tương truyền, xưa kia gà này còn được người dân dùng để tiến vua và ngày nay thì trong những dịp gần tết có những gia đình còn chi hàng chục thậm chí hàng trăm triệu đồng để sắm một cặp gà đẹp chơi tết. Vậy gà Đông Tảo có gì đặc biệt và người dân nuôi gà Đông Tảo thực sự được hưởng lợi từ giống gà này đó cũng là điều mà tôi muốn cùng quý vị tìm hiểu trong cuộc sống nhà nông lần này.

Trang trại nuôi gà của anh Nguyễn Văn Định có số lượng lên đến gần 1000 con. So với nhiều hộ chăn nuôi khác ở Đông Tảo thì chưa hẳn là hộ chăn nuôi nhiều nhất. Nhưng câu chuyện về anh, gắn với bước khởi nghiệp với con gà ở vào tuổi gần 40 thực sự thu hút tôi muốn tìm hiểu.

Sinh ra ở Đông Tảo, nhưng trưởng thành và lập nghiệp tại thành phố Hưng Yên. Từ nhỏ đến ngoài 30 tuổi anh Định chưa một lần làm nông nghiệp và cũng chưa bao giờ nuôi dù chỉ vài con gà.

Năm 2012, trong một lần về thăm quê anh Định được bạn mời lưu lại trang trại gà, rồi tặng 20 con nhà Đông Tảo nhỏ để nuôi.

Anh Định nói rằng, nuôi gà Đông Tảo không hề đơn giản. Chuồng trại, vườn tược phải rộng để gà thoải mái đi lại trong vườn. Có vậy, chất lượng thịt mới ngon. Thức ăn cho gà cũng đòi hỏi những sự lựa chọn rất khắt khe. Nghe thì có vẻ đơn giản, nhưng đều là kinh nghiệm xương máu, anh Định phải trả giá bằng nhiều lứa gà thất bại mới rút ra được.

Để một người đàn ông kể về thất bại trong lập nghiệp bao giờ cũng khó, anh Định cũng không phải là ngoại lệ. Có lẽ cần dành nhiều thời gian hơn nữa ở tại gia đình anh, sống và làm việc giống như một thành viên của gia đình.

4 giờ sáng chị Hiệp vợ anh Định đã dậy để tráng bánh cuốn. Đây là nghề gia truyền, khi còn ở thành phố Hưng Yên chị là chủ một tiệm bánh cuốn nổi tiếng. Nay về quê, chị cũng vẫn giữ nghề truyền thống này để phụ giúp chồng ổn định kinh tế gia đình.

Vào những ngày rảnh anh Định sẽ giúp chị bán hàng. Hôm nay tôi thay anh, giúp chị làm những việc vặt trong cửa hàng.

Chị Hiệp chia sẻ: "Mỗi sáng chị bán được chừng hơn chục cân bánh, lấy công làm lãi là chủ yếu. Để vực kinh tế của gia đình trong những lúc anh Định thất bại với đàn gà là rất khó khăn. Nếu nói không nản chí thì không đúng, nhưng càng vượt qua khó khăn thì vợ chồng chị lại càng say mê với nghề mà mình đã chọn". Và cũng nhờ say mê với nghề mà anh chị tự động viên mình, động viên nhau vượt qua thất bại.

Việc đầu tiên trong buổi sáng của nông dân ở làng gà Đông Tảo là thăm chuồng và nhặt trứng. Anh Định chia sẻ với tôi rằng đây là việc quan trọng nhất của anh, bởi nếu nhặt trứng càng muộn thì thiệt hại về kinh tế càng lớn.

Gần chục năm nuôi gà Đông Tảo, anh Định đã có đến vài lần thất bại. Thiệt hại về kinh tế cũng lớn, nhưng quan trọng hơn đó là tinh thần bị ảnh hưởng nặng nề. Có những đợt anh phải dừng việc nuôi gà để ổn định lại tinh thần.

Cũng vì thất bại nhiều lần anh Định dành nhiều thời gian tìm hiểu nguyên nhân. Anh Định chia sẻ rằng, ngoài yếu tố thời tiết, vắc xin, thì quan trọng hơn nữa là chất lượng giống. Quyết tâm lưu giữ giống gà thuần chủng chất lượng cao bắt đầu hình thành trong anh. Khu nuôi gà lấy giống được anh và người cháu Đinh Quang Đạt xây dựng đã được một năm. Hiện tại khu nuôi nhốt này có chừng 100 con gà, đều là những con gà trống và gà mái tốt nhất được anh lựa chọn để mua về.

Những con gà của anh Định có giá cả triệu bạc. Hiện tại anh Định  đã thành công được hai đợt gà con từ phương phái lấy giống nhân tạo. Từ những con gà này, họ sẽ nhân rộng và chăm sóc thành gà thịt cho chính trang trại của mình. Đó cũng là cách để họ lưu giữ giống gà Đông Tảo thuần chủng ngay tại quê hương của chúng. Trong khi đó, cũng đặt mục tiêu làm giàu từ gà, những nông dân ở Chí Linh - Hải Dương lại chọn gà thương phẩm phục vụ nhu cầu cuộc sống hàng ngày: đó là nuôi gà đồi...Cuộc sống của họ sẽ có những gì khác với cuộc sống của người nuôi gà Đông Tảo?  Chí Linh là vùng đất bán sơn địa, có diện tích đồi rừng lên tới hơn 14 nghìn ha.

Với đặc điểm diện tích đồi rừng lớn, từ những năm 70 của thế kỷ trước, người nông dân ở đây đã chọn được cây trồng chủ lực để phát triển kinh tế đó là cây vải.

Trên khắp các mảnh đất của nông dân ở đây, hiện, cây vải vẫn còn được bà con giữ, nhưng nguồn kinh tế chính thì đã chuyển sang nghề chăn nuôi gà đồi.

Nhà chị Thơm cũng nằm trong số đó.  Với diện tích 1ha vườn đồi, chị dùng để nuôi 1.000 con gà. Đến nay, chị đã nuôi gà được 10 năm.

Đàn gà của chị Thơm đã nuôi được hơn hai mươi ngày. Thời điểm này là giai đoạn phát triển mạnh nhất của con gà nên người chăn nuôi phải nắm được để có chế độ chăm sóc kỹ hơn, đặc biệt là chế độ cho ăn phải đảm bảo cung cấp đủ chất để gà phát triển tốt nhất. Để biết được kỹ thuật này, thì chị Thơm, một người ngoại đạo đã phải trả giá bằng nhiều lứa gà thất bại trước đó.

Nghe câu chuyện của chị Thơm, tôi hiểu rằng, chị và những nông dân ở đây đã đặt niềm tin vào sự thành công của nghề nuôi gà đồi. Và họ miệt mài làm việc với niềm tin đó. Nhưng chỉ bấy nhiêu thì chưa đủ, tôi thực sự muốn tìm hiểu về những nông dân mạnh dạn đầu tư làm ăn lớn. Họ đã tính toán nuôi gà như thế nào khi mà thời điểm trước, dịch hại ở gà xảy ra khắp các nơi. Trang trại gà của anh Mùi nằm trên ngọn đồi cao. Đây chỉ là một trong số 4 đàn anh nuôi vào thời điểm này. Anh Mùi chia sẻ rằng, đây là giai đoạn anh nuôi ít nhất từ trước đến giờ. Lý do anh giảm số lượng nuôi bởi từ sau tết, nguồn cung đã vượt quá cầu, giá gà liên tục giảm, để tránh rủi ro anh đã chủ động nuôi ít đi hơn 1 nửa.

Với những điều anh Mùi chia sẻ, tôi cảm nhận rằng nuôi gà không chỉ là nghề kiếm sống đơn thuần, mà đó còn là niềm đam mê của anh. Không đam mê, chắc chắn anh không hiểu và chăm sóc đàn gà một cách tỉ mỉ như vậy.

Gia đình anh Mùi có 5 người, ba con của anh đều đã lớn. Bắt đầu từ khi con cái học cấp 2, vợ chồng anh Mùi đã tính toán và quyết tâm chuyển hẳn sang nuôi gà với quy mô lớn để có đủ kinh tế lo cho các con ăn học.

Cũng từ khi chuyển sang chăn nuôi quy mô lớn, người ta chỉ thấy vợ chồng anh Mùi miệt mài trên đồi, chăm lo cho đàn gà.

Khu đồi rồng mấy ha của anh Mùi, xưa kia trồng cây vải, rồi lại trồng keo, cây gỗ sưa theo dự án trồng rừng của tỉnh. Nhưng vì dự án không thành công, anh Mùi đã bỏ vốn xây dựng chuồng trại để nuôi gà.

Hơn chục năm vừa trồng rừng, vừa nuôi gà, anh Mùi đã tìm ra hướng đi giúp cho việc chăn nuôi gà đạt hiệu quả cao hơn. Rừng là nơi che chắn cho gà, cũng là địa hình lý tưởng để anh vệ sinh chuồng trại kỹ lưỡng nhất. Đó là lý do vì sao, dịch bệnh rất ít xuất hiện trên đàn gà của gia đình anh.

Bao nhiêu năm qua, khu đồi này dường như là căn nhà thứ hai của anh Mùi. Không gắn bó sao được khi anh đổ cả gia sản vào đây và hơn nữa đó còn là niềm hy vọng mà anh gửi gắm để chấp nhận đánh đổi cuộc đời mình để các con anh có được tương lai tốt đẹp hơn. Có thể nói nuôi gà đồi đang là sự lựa chọn của không chỉ nông dân Hải Dương. Trong khi ở Hải Dương, người nuôi gà vẫn tuân theo những phương thức truyền thống thì ở Bắc Giang, việc nuôi gà đồi đã được chuyên nghiệp hóa. Nhiều nông dân thậm chí đã tìm mọi cách để có thể tiếp cận với những khoa học kỹ thuật mới nhất. Điều này sẽ có trong phần tiếp theo của chương trình.

Sở hữu vườn đồi có tính biệt lập cao, cách xa khu dân cư, huyện Yên Thế - tỉnh Bắc Giang được đánh giá là có địa hình lý tưởng cho việc phát triển chăn nuôi gia cầm.

Có thời kỳ, phong trào nuôi gà đồi nở rộ tại địa phương này. Nhưng cũng có nhiều gia đình phá sản vì gà đồi. Một phần nguyên nhân là do thiếu kỹ thuật.

Anh nông dân Nguyễn Văn Đạt đã sớm nhìn ra điều này. Anh tự tìm hướng đi cho mô hình của mình. Mục tiêu của anh là làm chủ được kỹ thuật nuôi gà, từng bước làm giàu từ chính con gà trên vườn đồi của mình.

Năm 2011, anh Đạt về nước sau 3 năm đi xuất khẩu lao động. Sau khi xây dựng nhà cửa, anh Đạt còn lại hơn 100 triệu đồng để làm vốn làm ăn. Cũng như nhiều nông dân khác trong vùng, nuôi gà là hướng phát triển kinh tế mà anh lựa chọn. Anh Đạt chia sẻ:

“Mình thấy chăn nuôi còn gà vẫn là vững chắc và phù hợp . Ở miền Bắc khả năng cạnh tranh thắng lợi hơn so với gà trắng. Mình thấy gà màu có ưu thế”.

Qua tìm hiểu, anh Đạt được biết Kênh truyền hình nông nghiệp nông thôn VTC16 có chương trình Khởi nghiệp - chương trình tiếp sức, hỗ trợ bà con nông dân triển khai mô hình sản xuất về phương diện kỹ thuật!  Anh  Đạt làm hồ sơ tham gia và may mắn trở thành nông hộ của chương trình. Tham  gia vào chương trình Khởi nghiệp, với sự trợ giúp của các chuyên gia anh Đạt bước đầu có được những kế hoạch cụ thể cho mô hình nuôi gà của mình.

Mình phải xây dựng kế hoạch, quy trình đồ án cả 1 quá trình chăn nuôi gà. Chuồng trại là mình phải có sẵn, kinh tế mình cũng phải có đầu tư cho 1 đàn gà mới.  Mình chỉ có 70 - 80 % là kỹ thuật là đúng thôi”.

Dưới sự tư vấn của các chuyên gia chương trình Khởi nghiệp, anh Đạt cảo tạo lại chuồng trại, thay đổi tư duy nuôi gà của mình....

Hệ thống sưởi này được anh Đạt tự cải tạo để phục vụ cho đàn gà của mình.

Với hệ thống sưởi này, kết hợp cùng bạt che chuồng gà của anh Đạt luôn ở nhiệt độ trên 220 độ C, kể cả vào những ngày nhiệt độ thực tế ngoài trời dưới 10 độ C. Việc giữ ấm này có tác dụng không chỉ với gà úm mà còn tốt cho cả gà đang trong những ngày vàng để tăng trưởng về cân nặng. Nhưng lò sưởi thôi vẫn chưa đủ, anh Đạt còn nghĩ ra cách làm giàn để những con gà 1 tháng tuổi không dẫm chân trực tiếp lên lớp trấu đệm trong chuồng.

Những sự sáng tạo dù rất đơn giản, không tốn chi phí của anh Đạt đã giúp cho anh giảm tỷ lệ thất thoát gà từ 5% xuống chỉ còn 1%. Các chuyên gia của chương trình Khởi Nghiệp cũng đánh giá cao những sáng tạo này của anh Đạt.

Tuy nhiên, chuồng trại chăn nuôi chỉ là một yếu tố giúp cho hạn chế dịch bệnh. Đàn gà của Đạt lại tiếp tục rụt cổ và chết. Với kinh nghiệm 5 năm chăn nuôi, anh Đạt đã tiến hạnh mổ khám và tự chẩn là gà mắc bệnh đầu đen. Anh tiến hành mua bổ sung thuốc vào khẩu phần ăn hàng ngày của gà nhưng kết quả vẫn không tiến triển. Anh Đạt " cầu cứu" các chuyên gia của chương trình Khởi nghiệp.

Nếu trước đây anh Đạt còn chủ quan, tự chữa bệnh cho gà. Thì sau hàng loạt các sự cố, anh Đạt hiểu rằng, phải tìm đến gốc rễ sâu xa của bệnh để chữa trị.

Không chỉ sáng tạo, cầu tiến  anh Đạt còn là người rất nhạy bén với thị trường. Quan sát quy luật thị trường, anh Đạt lên lịch chăn nuôi rất chi tiết. Mối lứa gà kéo dài 3 tháng, anh luôn cân đối để thời điểm xuất gà sẽ rơi vào thời điểm thị trường cần. Ví dụ như anh sẽ nhập gà giống vào ngày cuối cùng của tháng 1 thì đến khoảng 30/ 4 anh sẽ được bán. Với sự tính toán này anh gần như không phải quá lo lắng về đầu ra.

Ông trời không phụ cho những đêm hôm vất vả cùng đàn gà, những tính toán căn ke cho từng chi tiết liên quan đến đàn gà của anh Đạt. Sau những lần lỗ liên tiếp, anh Đạt đã có được lợi nhuận.

Với tỷ lệ hao hụt không đáng kể, gà có mẫu mã đẹp, cân nặng đồng đều nên những đàn gà của anh Đạt được thương lái đặt từ trước. Mỗi đàn gà anh lãi 23 triệu đồng .Tính ra trung bình, anh sẽ có thu nhập 6  triệu đồng/ tháng - mức thu nhập không phải là nhỏ với điều kiện canh tác của một huyện trung du miền núi như Yên Thế. Nhưng với anh Đạt, số tiền đó chỉ là tiền đề cho anh cho những kế hoạch tiếp theo.

Từ một người chỉ biết nuôi gà theo thói quen và phong trào. Nay anh Đạt đã biết cách nuôi gà đúng kỹ thuật. Sự thay đổi cơ bản đã xoay vần từ lỗ thành lãi. Mỗi năm, anh Đạt có thể thu lãi hơn 200 triệu đồng từ gà. Những trái ngọt có được sau những thử thách, những nỗ lực của 1 nông dân dám bước ra khỏi lũy tre làng để phát triển kinh tế.

Cuộc sống xoay quanh những đàn gà nhưng dù là ở Hưng Yên - Hải Dương hay Bắc Giang, những người nông dân vẫn dành trọn tâm huyết của mình cho những con gà. Đó không đơn giản là kế sinh nhai, là cái nghiệp mà họ lựa chọn mà còn là cách để họ gìn giữ bản sắc quê hương mình.

Bình luận

Bình luận chủ đề này!
1 - / bản ghi